Իսրայելը Երուսաղեմում Թուրքիայի հյուպատոսությունը կփակի՞ Իսրայելը Երուսաղեմում Թուրքիայի հյուպատոսութիւնը կ'փակի՞

20-07-2026 15:45 Քաղաքականութիւն

1in.am Անկարայում Թուրքիայի նախագահի աշխատակազմի հովանավորությամբ լույս է տեսել «Մեր պաղեստինյան հարցը» գիրքը, որտեղ Իսրայելը ներկայացուած է իբրեւ «ցեղասպանութեան» երկիր, իսկ սիոնիզմը՝ «համաշխարհային բոլոր դժբախտութիւնների սկզբնապատճառ»։ Երուսաղեմում գործող Կիրառական քաղաքականութեան կենտրոնի տնօրէն Ռան Իշայը, որ պաշտօնաթող դիվանագետ է, «Եդիոտ ահրոնոտին» ըսած է, որ խօսքը ոչ թէ «քարոզչութեան, այլ ռազմավարական նախագծի մասին է, որի նպատակը Պաղեստինի ինքնավարութեան նկատմամբ թուրքական ազդեցութեան հաստատումն» է։

Նրա կարծիքով՝ Իսրայելը Էրդողանի «ծրագրին պէտք է արձագանքի Երուսաղեմում Թուրքիայի հյուպատոսութեան գործունէութեան կասեցմամբ՝ որպէս առաջին քայլ, քանի որ հյուպատոսութիւնը ազդեցութեան լոկոմոտիվ է, որ տարածաշրջանում Իսրայելի դէմ թուրքական թշնամանք է տարածում՝ ժխտելով նրա ինքնիշխանութիւնը եւ ձգտելով Երուսաղեմի նկատմամբ Թուրքիայի սուլթանական կարգավիճակը»։

Կիրառական քաղաքական կենտրոնի ղեկավարը Իսրայելի կառավարութեան առաջարկած է մինչեւ Երուսաղեմում Թուրքիայի հյուպատոսարանի գործունէութեան կասեցումը «անձեռնմխելիութիւնից զրկել բոլոր դիվանագետներին, որ կը կարծեն, թէ աշխատում են ոչ թէ Իսրայելում, այլ՝ Պաղեստինի ինքնավարութեան»։ Ռան Իշայի կարծիքով՝ «պէտք է չեղարկել նրանց աշխատանքային վիզաները, սահմանափակել Իսրայելում նրանց տեղաշարժը, հանել դիվանագիտական ավտոմեքենաների անձեռնմխելիութիւնը, դադարեցնել հարկային հարկային արտոնութիւնները, չեղարկել դրանց համար նախատեսուած կայանատեղիները»։

Իսրայելցի պաշտօնաթող դիվանագետը գտնում է, որ Թուրքիան ձգտում է Պաղեստինի ինքնավարութեան «համակարգում ներդնել ՀԱՄԱՍ-ին, Երուսաղեմում լեգալացնել ահաբեկչական այդ կառոյցի ներկայութիւնը, հյուպատոսարանի ներքոյ ստեղծել արմատական իսլամականութեան կազմակերպութիւններ եւ միութիւնները»։ Ի վերջոյ, Ռան Իշայը Իսրայելի կառավարության ուշադրութիւնը հրավիրած է «այն իրողութեան վրայ, որ Երուսաղեմում Թուրքիայի հյուպատոսութիւնը փաստացի գործում է որպէս Պաղեստինի ինքնավարութեան դեսպանատուն»։

Թուրք-իսրայելական լարվածութեան հերթական բաց դրսեւորումը համընկած է Պաղեստինի ինքնավարութեան վարչապետ Մոհամեդ Մուստաֆայի Բաքու այցին, որտեղ նրան ընդունած է Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիեւը։ Պաշտոնական տեղեկութեան համաձայն՝ Ալիեւը վերահաստատած է Ադրբեջանի դիրքորոշումը՝ Պաղեստինը պէտք է անկախ պետութիւն լինի՝ Արևելեան Երուսաղեմ մայրաքաղաքով»։

Իսրայելական կողմը Մուստաֆայի Բաքու այցի եւ Ալիեւի յայտարարութեան առթիւ ընդամենը ըսած է, որ Ադրբեջանի «այդ տեսակետը նորութիւն» չէ։ Ադրբեջանը Ռամալայում՝ դիվանագիտական ներկայացուցչութիւն, իսկ Պաղեստինը Բաքվում դեսպանատուն ունի։ Եթէ Իսրայելի կառավարութիւնը Երուսաղեմում Թուրքիայի հյուպատոսութիւնը փակելու կամ թուրք դիվանագետների նկատմամբ սահմանափակումներ կիրառելու որոշում ընդունի, ապա իսրայելա-ադրբեջանական յարաբերութիւններում նաեւ խնդիրներ կառաջանան։ Բայց Իսրայելի կառավարութիւնը Կիրառական քաղաքականութեան կենտրոնի խորհրդատվութեամբ կառաջնորդու՞մ է։

* Այս բնագիրը ինքնաշխատօրէն թարգմանուած է արհեստական բանականութեան (ԱԲ) կողմէ:

Նոյեան Տապան | Քաղաքականութիւն

Կարդացել են 5 անգամ